Norma PN-EN 12193 – oświetlenie obiektów sportowych

25 stycznia, 2026 MetrixLAB

Norma PN-EN 12193 określa wymagania dotyczące oświetlenia obiektów sportowych, zarówno zewnętrznych, jak i zadaszonych. Jej zapisy odnoszą się do poziomów natężenia oświetlenia, równomierności, ograniczenia olśnienia oraz zasad oceny warunków widzenia dla zawodników, sędziów i widzów.

W praktyce pomiarowej norma PN-EN 12193 stanowi podstawowy dokument odniesienia przy ocenie oświetlenia boisk, stadionów, hal sportowych oraz obiektów rekreacyjnych, a jej wymagania są powszechnie stosowane podczas odbiorów technicznych i kontroli.

Czym jest norma PN-EN 12193 i jaki jest jej zakres

Norma PN-EN 12193 określa wymagania dotyczące oświetlenia obiektów sportowych, zarówno zewnętrznych, jak i zadaszonych. Jej zapisy odnoszą się do warunków widzenia niezbędnych do bezpiecznego i prawidłowego uprawiania sportu, prowadzenia zawodów oraz obserwacji widowisk sportowych przez widzów.

W praktyce technicznej norma oświetlenia PN-EN 12193 stanowi podstawowy dokument odniesienia przy projektowaniu, ocenie i pomiarach oświetlenia sportowego. Jest ona stosowana przy boiskach piłkarskich, stadionach, halach sportowych, obiektach szkolnych oraz obiektach rekreacyjnych o charakterze sportowym.

W systemie norm oświetleniowych PN-EN 12193 uzupełnia wymagania dotyczące oświetlenia miejsc pracy oraz terenów zewnętrznych, koncentrując się wyłącznie na specyfice obiektów sportowych.

Zakres normy i rodzaje obiektów sportowych

Norma PN-EN 12193 obejmuje szerokie spektrum obiektów sportowych, niezależnie od ich wielkości i poziomu rozgrywek. Jej wymagania mają zastosowanie m.in. do:

boisk piłkarskich,
stadionów miejskich,
hal sportowych,
boisk szkolnych i przyszkolnych,
obiektów treningowych i rekreacyjnych.

Istotnym elementem normy PN-EN 12193 jest rozróżnienie pomiędzy obiektami:

przeznaczonymi do zawodów sportowych,
wykorzystywanymi do treningu,
użytkowanymi rekreacyjnie.

To rozróżnienie ma bezpośredni wpływ na wymagane poziomy natężenia oświetlenia, równomierność oraz inne parametry oceniane podczas pomiarów.

Zobacz również: Wymogi pomiarów oświetlenia dla PZPN na boiskach piłkarskich

Oświetlenie sportowe a oświetlenie terenu

Norma PN-EN 12193 wyraźnie rozróżnia oświetlenie sportowe od ogólnego oświetlenia terenu. Oświetlenie obiektów sportowych nie służy jedynie zapewnieniu widoczności, lecz musi spełniać dodatkowe wymagania związane z:

dynamiką ruchu zawodników,
szybkością obiektów sportowych (np. piłki),
orientacją przestrzenną,
komfortem widzenia zawodników i sędziów.

W przeciwieństwie do norm dotyczących oświetlenia terenów zewnętrznych, norma PN-EN 12193 kładzie nacisk na:

równomierność oświetlenia pola gry,
ograniczenie olśnienia,
stabilność warunków widzenia w całej strefie sportowej.

Z tego względu pomiary wykonywane na obiektach sportowych nie mogą być traktowane analogicznie do standardowych pomiarów oświetlenia parkingów czy dróg wewnętrznych.

Relacja PN-EN 12193 do innych norm oświetleniowych

Norma PN-EN 12193 funkcjonuje w bezpośrednim powiązaniu z innymi normami oświetleniowymi, jednak jej zakres jest ściśle wyspecjalizowany. W praktyce:

wymagania dotyczące obiektów sportowych ocenia się według PN-EN 12193,
inne normy pełnią funkcję pomocniczą lub uzupełniającą.

W procesie oceny technicznej często zestawia się zapisy normy PN-EN 12193 z wymaganiami dotyczącymi:

pomiarów oświetlenia,
zasad eksploatacji instalacji,
dokumentacji technicznej i powykonawczej.

Takie podejście pozwala na kompleksową ocenę oświetlenia sportowego, obejmującą zarówno parametry świetlne, jak i aspekty organizacyjne oraz eksploatacyjne.

Klasy oświetlenia sportowego wg normy PN-EN 12193

Jednym z kluczowych elementów normy PN-EN 12193 jest podział oświetlenia obiektów sportowych na klasy, które odzwierciedlają poziom rozgrywek, sposób użytkowania obiektu oraz wymagania dotyczące warunków widzenia. Klasy oświetlenia bezpośrednio determinują wymagane poziomy natężenia oświetlenia, równomierność oraz inne parametry oceniane podczas pomiarów.

Norma PN-EN 12193 wyróżnia trzy podstawowe klasy oświetlenia sportowego.

Klasa I – zawody międzynarodowe i profesjonalne

Klasa I dotyczy obiektów sportowych przeznaczonych do zawodów o najwyższym poziomie, w tym rozgrywek międzynarodowych i profesjonalnych. W tej klasie norma PN-EN 12193 zakłada najwyższe wymagania dotyczące warunków widzenia.

Oświetlenie w klasie I musi zapewniać:

bardzo wysokie poziomy natężenia oświetlenia,
wysoką równomierność oświetlenia pola gry,
ograniczenie olśnienia zawodników, sędziów i widzów,
stabilne warunki widzenia w całym obszarze sportowym.

Klasa I ma zastosowanie przede wszystkim na stadionach i dużych obiektach sportowych, gdzie oświetlenie oceniane jest nie tylko pod kątem gry, lecz również transmisji telewizyjnych i obserwacji widowiska sportowego.

W praktyce pomiarowej w obiektach tej klasy wymagana jest rozbudowana siatka pomiarowa oraz szczegółowej analizy wyników.

Klasa II – zawody regionalne i ligowe

Klasa II obejmuje obiekty sportowe wykorzystywane do zawodów na poziomie regionalnym, ligowym oraz lokalnym. Wymagania normy PN-EN 12193 dla tej klasy są niższe niż dla klasy I, jednak nadal znacząco przewyższają standardy stosowane dla obiektów rekreacyjnych.

Oświetlenie w klasie II powinno:

zapewniać dobre warunki widzenia dla zawodników i sędziów,
umożliwiać prawidłową obserwację gry,
charakteryzować się odpowiednią równomiernością.

W praktyce klasa II znajduje zastosowanie na wielu stadionach miejskich oraz boiskach wykorzystywanych do oficjalnych rozgrywek ligowych. Pomiary wykonywane na takich obiektach często są przedmiotem odbiorów technicznych i kontroli okresowych.

Klasa III – trening i rekreacja

Klasa III dotyczy obiektów sportowych przeznaczonych głównie do treningu, zajęć szkolnych oraz rekreacji. Norma PN-EN 12193 przewiduje w tym przypadku najniższe wymagania dotyczące parametrów oświetleniowych, przy zachowaniu podstawowych zasad bezpieczeństwa i komfortu widzenia.

Oświetlenie w klasie III powinno:

umożliwiać bezpieczne korzystanie z obiektu,
zapewniać podstawową widoczność pola gry,
spełniać minimalne wymagania normowe.

Do tej klasy zalicza się m.in.:

boiska szkolne,
obiekty treningowe,
wiele boisk typu Orlik.

W praktyce pomiarowej klasa III jest najczęściej spotykana, jednak również w tym przypadku niespełnienie wymagań normy PN-EN 12193 prowadzi do niezgodności ujawnianych podczas kontroli.

Zobacz również: Pomiary Oświetlenia na Orlikach Szkolnych – normy, zasady pomiaru

Wymagane wartości natężenia oświetlenia wg normy PN-EN 12193

Norma PN-EN 12193 nie sprowadza wymagań oświetleniowych do jednej uniwersalnej tabeli dla wszystkich obiektów sportowych. Jej wymagania są określane w zależności od konkretnej dyscypliny sportu, poziomu rozgrywek oraz sposobu użytkowania obiektu. Oznacza to, że wartości natężenia oświetlenia, równomierności i pozostałych parametrów należy zawsze odnosić do konkretnego typu obiektu sportowego, a nie wyłącznie do ogólnego podziału na klasy I, II i III.

W praktyce klasy oświetlenia nadal pomagają uporządkować temat:

klasa I dotyczy obiektów o najwyższym standardzie użytkowania,
klasa II odnosi się do zawodów regionalnych i ligowych,
klasa III obejmuje trening, zajęcia szkolne i rekreację.

Trzeba jednak pamiętać, że sama norma przypisuje konkretne wartości dopiero do określonych dyscyplin i pól odniesienia. Z tego powodu przy interpretacji wymagań dla boiska piłkarskiego, hali sportowej czy obiektu wielofunkcyjnego należy sięgać do właściwej tabeli dla danej dyscypliny, a nie do jednego zbiorczego zestawienia.

Przykład orientacyjny – boisko piłkarskie

Dla boisk piłkarskich w opracowaniach wtórnych opartych na EN 12193 najczęściej przyjmuje się następujące wartości orientacyjne:

klasa I – około 500 lx i równomierność 0,7,
klasa II – około 200 lx i równomierność 0,6,
klasa III – około 75 lx i równomierność 0,5.

Takie zestawienie może być przydatne jako punkt odniesienia w praktyce, ale nie powinno zastępować odczytu właściwej tabeli normowej dla konkretnej dyscypliny i sposobu użytkowania obiektu.

Interpretacja wartości Em i równomierności w praktyce pomiarowej

Przy ocenie oświetlenia sportowego sama wartość średnia Em nie wystarcza. Równie ważne jest zachowanie odpowiedniej równomierności oświetlenia na polu gry, ponieważ lokalne spadki natężenia mogą pogarszać warunki widzenia mimo spełnienia średniej wartości dla całego obiektu. To właśnie dlatego przy pomiarach boisk i stadionów trzeba patrzeć nie tylko na średni wynik, ale również na rozkład światła w całej strefie gry.

Wartości podane w normie PN-EN 12193 odnoszą się do płaszczyzny boiska i dotyczą warunków normalnej eksploatacji obiektu.

Interpretacja wartości Em i Emin w praktyce pomiarowej

Norma PN-EN 12193 jednoznacznie wskazuje, że:

wartość średnia Em nie może być jedynym kryterium oceny,
kluczowe znaczenie ma wartość minimalna Emin,
niespełnienie Emin w dowolnym punkcie pola gry oznacza niezgodność z normą, nawet przy spełnionym Em.

W praktyce pomiarowej najczęściej spotykane niezgodności wynikają z:

lokalnych niedoświetleń narożników boiska,
spadków natężenia przy liniach bocznych,
niewystarczającej równomierności przy zachowanym Em.

Przykładowe zastosowanie klas wg PN-EN 12193

Norma PN-EN 12193 nie przypisuje klas do konkretnych nazw obiektów administracyjnie, lecz funkcjonalnie. W praktyce przyjmuje się:

Klasa I
stadiony miejskie, obiekty centralne, transmisje TV, rozgrywki szczebla krajowego i międzynarodowego
Klasa II
stadiony regionalne, boiska ligowe, obiekty klubowe
Klasa III
boiska szkolne, Orliki, obiekty treningowe, obiekty rekreacyjne

To przypisanie ma bezpośrednie znaczenie przy:

odbiorach technicznych,
modernizacjach oświetlenia,
interpretacji wyników pomiarów.

Uwagi normowe dotyczące pomiarów natężenia oświetlenia

Zgodnie z normą PN-EN 12193:

pomiary wykonuje się na płaszczyźnie pola gry,
punkty pomiarowe rozmieszcza się w regularnej siatce,
ocenie podlega cały obszar użytkowy boiska, a nie tylko jego centralna część.

Wartości normowe powinny być spełnione w warunkach stabilnej pracy instalacji oświetleniowej.

Wysokość i płaszczyzna pomiarowa w obiektach sportowych wg PN-EN 12193

Prawidłowe wykonanie pomiarów oświetlenia obiektów sportowych wymaga jednoznacznego określenia płaszczyzny pomiarowej oraz wysokości, na której wykonywane są pomiary. Norma PN-EN 12193 w tym zakresie różni się od norm dotyczących oświetlenia miejsc pracy lub terenów zewnętrznych, ponieważ odnosi się bezpośrednio do powierzchni pola gry.

Błędne przyjęcie płaszczyzny pomiarowej jest jedną z najczęstszych przyczyn zakwestionowania wyników pomiarów.

Płaszczyzna boiska jako powierzchnia pomiarowa

Zgodnie z normą PN-EN 12193, podstawową płaszczyzną pomiarową jest płaszczyzna pola gry, rozumiana jako powierzchnia, po której poruszają się zawodnicy i na której odbywa się gra.

W praktyce oznacza to, że:

pomiary wykonuje się na poziomie nawierzchni boiska,
nie stosuje się podniesionej płaszczyzny pomiarowej (jak np. 0,85 m dla stanowisk pracy),
wszystkie punkty pomiarowe muszą znajdować się na tej samej wysokości odniesienia.

Dotyczy to zarówno boisk zewnętrznych, jak i hal sportowych.

Rozmieszczenie punktów pomiarowych na polu gry

Norma PN-EN 12193 wymaga, aby pomiary obejmowały całą powierzchnię użytkową pola gry, a nie jedynie jego centralną część. Punkty pomiarowe powinny być rozmieszczone w regularnej siatce, umożliwiającej ocenę rozkładu światła.

W praktyce pomiarowej oznacza to:

równomierne rozmieszczenie punktów wzdłuż długości i szerokości boiska,
uwzględnienie stref przy liniach bocznych i końcowych,
brak możliwości pomijania fragmentów boiska o mniejszej intensywności użytkowania.

Takie podejście pozwala na rzetelną ocenę wartości minimalnych Emin, które – zgodnie z normą PN-EN 12193 – mają kluczowe znaczenie przy ocenie zgodności.

Specyfika pomiarów boisk dużych i małych

Norma PN-EN 12193 ma zastosowanie zarówno do pełnowymiarowych boisk i stadionów, jak i do obiektów o mniejszej skali, takich jak boiska szkolne czy treningowe. Różnice pomiędzy tymi obiektami nie dotyczą samej płaszczyzny pomiarowej, lecz:

liczby punktów pomiarowych,
rozstawu siatki pomiarowej,
zakresu analizowanych danych.

Na dużych obiektach sportowych pomiary wymagają gęstszej siatki pomiarowej oraz większej liczby punktów kontrolnych, co ma bezpośredni wpływ na dokładność wyznaczenia równomierności oświetlenia. Na mniejszych boiskach nadal obowiązuje zasada objęcia pomiarami całej powierzchni gry, nawet jeśli liczba punktów jest mniejsza.

Pomiary oświetlenia boisk i stadionów wg PN-EN 12193

Pomiary oświetlenia obiektów sportowych wykonywane zgodnie z normą PN-EN 12193 mają na celu obiektywną ocenę warunków widzenia na polu gry oraz weryfikację spełnienia wymagań normowych przypisanych do danej klasy oświetlenia. Pomiary te są stosowane zarówno przy odbiorach technicznych nowych instalacji, jak i podczas kontroli okresowych istniejących obiektów.

W praktyce pomiarowej norma PN-EN 12193 wymaga połączenia właściwej metodyki, odpowiednich warunków wykonania pomiarów oraz prawidłowej interpretacji wyników.

Warunki wykonywania pomiarów oświetlenia sportowego

Aby wyniki pomiarów mogły zostać jednoznacznie odniesione do normy PN-EN 12193, muszą być spełnione określone warunki techniczne i organizacyjne. W szczególności:

instalacja oświetleniowa powinna pracować w stabilnych warunkach,
wszystkie oprawy przewidziane do użytkowania muszą być sprawne,
pomiary nie powinny być wykonywane w trakcie rozruchu lub regulacji systemu,
warunki atmosferyczne nie mogą wpływać na wynik pomiaru (w przypadku obiektów zewnętrznych).

Spełnienie tych warunków jest kluczowe dla prawidłowej oceny wartości Em, Emin oraz równomierności oświetlenia.

Zakres pomiarów i ocena wyników

Zakres pomiarów zgodnych z normą PN-EN 12193 obejmuje:

wykonanie pomiarów natężenia oświetlenia w punktach siatki pomiarowej,
wyznaczenie wartości średnich i minimalnych,
ocenę równomierności oświetlenia,
porównanie wyników z wymaganiami dla właściwej klasy oświetlenia.

Wyniki pomiarów powinny jednoznacznie wskazywać, czy obiekt sportowy spełnia wymagania normy PN-EN 12193, czy też występują obszary niezgodne, wymagające działań korygujących.

Zastosowanie pomiarów w praktyce technicznej

Pomiary oświetlenia boisk i stadionów wykonywane zgodnie z normą PN-EN 12193 są wykorzystywane m.in.:

podczas odbiorów inwestycyjnych,
przy modernizacji instalacji oświetleniowych,
w trakcie kontroli okresowych obiektów sportowych,
przy ocenie stanu technicznego istniejącego oświetlenia.

W tym kontekście warto odnieść się do zakresu usług związanych z pomiarami oświetlenia obiektów sportowych, obejmujących boiska szkolne, stadiony miejskie oraz obiekty treningowe, realizowanych zgodnie z wymaganiami normy PN-EN 12193.

PN-EN 12193 a odbiory techniczne i kontrole obiektów sportowych

Norma PN-EN 12193 bardzo często stanowi podstawowy dokument odniesienia podczas odbiorów technicznych oraz kontroli obiektów sportowych. Jej zapisy są wykorzystywane do obiektywnej oceny, czy warunki oświetleniowe umożliwiają bezpieczne i prawidłowe użytkowanie obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem.

W praktyce norma PN-EN 12193 jest stosowana zarówno na etapie zakończenia inwestycji, jak i w trakcie późniejszych kontroli okresowych.

Odbiory inwestycyjne nowych obiektów sportowych

Podczas odbiorów technicznych nowych boisk, stadionów lub hal sportowych jednym z kluczowych elementów jest weryfikacja oświetlenia pola gry. W tym zakresie sprawdza się:

zgodność wykonanych pomiarów z wymaganiami normy PN-EN 12193,
przypisanie właściwej klasy oświetlenia sportowego,
spełnienie wymagań dotyczących natężenia i równomierności oświetlenia,
kompletność dokumentacji pomiarowej.

Brak pomiarów odniesionych bezpośrednio do normy PN-EN 12193 lub niejednoznaczna dokumentacja może skutkować koniecznością uzupełnienia badań lub powtórzenia odbioru.

Kontrole okresowe obiektów sportowych

Oprócz odbiorów inwestycyjnych, norma PN-EN 12193 jest wykorzystywana również podczas kontroli okresowych istniejących obiektów sportowych. Kontrole takie mają na celu ocenę, czy warunki oświetleniowe nie uległy pogorszeniu w wyniku:

starzenia się źródeł światła,
zabrudzenia opraw,
zmian w konfiguracji instalacji,
modernizacji części systemu.

W praktyce kontrole okresowe często ujawniają spadki wartości minimalnych Emin przy zachowanej wartości średniej Em, co prowadzi do niezgodności z wymaganiami normy PN-EN 12193.

Modernizacje oświetlenia a wymagania normy

Norma PN-EN 12193 ma również zastosowanie przy modernizacjach istniejących instalacji oświetlenia sportowego. W takich przypadkach:

nowa instalacja powinna spełniać wymagania przypisane do aktualnej klasy użytkowania obiektu,
pomiary powykonawcze muszą potwierdzić zgodność z normą,
zmiana technologii (np. na LED) nie zwalnia z obowiązku spełnienia wymagań normowych.

W praktyce modernizacje bardzo często poprawiają średnie natężenie oświetlenia, jednak bez właściwego projektu i weryfikacji pomiarowej mogą nie spełniać wymagań dotyczących równomierności lub olśnienia.

Najczęstsze problemy i niezgodności z normą PN-EN 12193

Pomiary oświetlenia obiektów sportowych wykonywane zgodnie z normą PN-EN 12193 bardzo często ujawniają niezgodności, które nie są widoczne na etapie codziennego użytkowania obiektu. W wielu przypadkach instalacja oświetleniowa sprawia wrażenie wystarczającej, jednak szczegółowa analiza pomiarowa wykazuje niespełnienie kluczowych parametrów normowych.

Niedostateczne natężenie oświetlenia na części pola gry

Jednym z najczęściej spotykanych problemów jest niespełnienie wymagań dotyczących minimalnego natężenia oświetlenia Emin. Dotyczy to w szczególności:

narożników boisk,
stref przy liniach bocznych i końcowych,
fragmentów pola gry oddalonych od słupów oświetleniowych.

W praktyce problem ten wynika często z niewystarczającego zasięgu światła opraw lub zbyt dużego zasięgu światła, nieprawidłowo dobranych kątów świecenia lub zbyt małej/duża liczba punktów świetlnych. Średnie natężenie oświetlenia Em bywa spełnione, jednak lokalne spadki Emin lub miejscowe prześwietlenia Emax prowadzą do niezgodności z normą PN-EN 12193.

Brak wymaganej równomierności oświetlenia

Kolejną częstą niezgodnością jest zbyt niska równomierność oświetlenia pola gry. Problem ten pojawia się szczególnie na obiektach, gdzie:

oprawy rozmieszczone są wyłącznie wzdłuż dłuższych boków boiska,
zastosowano oprawy o zbyt wąskim kącie świecenia,
instalacja była projektowana bez analizy rozkładu światła.

Niewystarczająca równomierność powoduje znaczne różnice jasności pomiędzy poszczególnymi strefami boiska, co negatywnie wpływa na komfort widzenia i bezpieczeństwo gry.

Problemy z nadmiernym zasięgiem światła i emisją poza obiekt sportowy

W praktyce pomiarów oświetlenia obiektów sportowych coraz częściej identyfikowanym problemem jest nadmierny zasięg światła wykraczający poza obszar pola gry. Zjawisko to dotyczy w szczególności boisk szkolnych zlokalizowanych w bezpośrednim sąsiedztwie zabudowy mieszkaniowej lub innych terenów wrażliwych.

Do najczęstszych przyczyn nadmiernej emisji światła należą:

zastosowanie opraw o zbyt szerokim kącie świecenia,
niewłaściwe ustawienie kątów nachylenia opraw,
brak analizy kierunkowości strumienia świetlnego,
modernizacje oświetlenia wykonane bez oceny oddziaływania na otoczenie.

W takich przypadkach oświetlenie może spełniać wymagania normy PN-EN 12193 w zakresie natężenia oświetlenia pola gry, a jednocześnie powodować niepożądane oświetlanie elewacji budynków sąsiadujących, terenów prywatnych lub przestrzeni publicznych niezwiązanych z funkcją obiektu sportowego.

Zagadnienie to wykracza poza klasyczne pomiary natężenia oświetlenia boiska i bardzo często wymaga szerszej ekspertyzy oświetlenia, obejmującej analizę rozsyłu światła, kierunkowości opraw oraz rzeczywistego zasięgu emisji światła w otoczeniu obiektu.

Tego typu sytuacje są szczególnie istotne w przypadku obiektów zarządzanych przez gminy, gdzie oświetlenie sportowe może generować skargi mieszkańców lub wymagać oceny pod kątem oddziaływania na sąsiednią zabudowę. Ze względu na złożoność zagadnienia, problem nadmiernego zasięgu światła i jego wpływu na otoczenie jest często analizowany w ramach oddzielnych ekspertyz technicznych, które stanowią podstawę do dalszych decyzji projektowych lub organizacyjnych.

Zobacz również: Ekspertyza techniczna oświetlenia – kiedy jest wymagana

Podsumowanie – jak stosować normę PN-EN 12193 w praktyce

Norma PN-EN 12193 stanowi podstawowy dokument odniesienia przy ocenie oświetlenia obiektów sportowych, takich jak boiska, stadiony i hale sportowe. Jej wymagania obejmują zarówno ilościowe parametry oświetlenia, jak i jakość oraz rozkład światła na polu gry.

W praktyce prawidłowe stosowanie normy PN-EN 12193 wymaga:

właściwego przypisania klasy oświetlenia sportowego do sposobu użytkowania obiektu,
spełnienia jednocześnie wymagań dotyczących natężenia i równomierności,
wykonania pomiarów na płaszczyźnie pola gry w reprezentatywnej siatce pomiarowej,
analizy wartości minimalnych, a nie wyłącznie średnich,
uwzględnienia wpływu oświetlenia sportowego na otoczenie obiektu.

Pomiary zgodne z normą PN-EN 12193 są wykorzystywane zarówno przy odbiorach technicznych, jak i podczas kontroli okresowych oraz analiz stanu istniejącego oświetlenia. W przypadkach bardziej złożonych, takich jak nadmierna emisja światła poza obszar boiska, sama ocena normowa bywa niewystarczająca i wymaga szerszego podejścia analitycznego.

FAQ – PN-EN 12193 i oświetlenie obiektów sportowych

Jakiej normy używa się do oceny oświetlenia boisk sportowych?

Do oceny oświetlenia boisk, stadionów i hal sportowych stosuje się normę PN-EN 12193, która określa wymagania dla oświetlenia obiektów sportowych.

Czym różnią się klasy oświetlenia sportowego w PN-EN 12193?

Norma PN-EN 12193 wyróżnia trzy klasy oświetlenia:
Klasa I – zawody profesjonalne i międzynarodowe,
Klasa II – zawody regionalne i ligowe,
Klasa III – trening i rekreacja.
Każda klasa ma inne wymagania dotyczące natężenia i równomierności oświetlenia.

Jakie natężenie oświetlenia jest wymagane na boisku?

Wymagane natężenie oświetlenia zależy od klasy obiektu. Dla klasy III jest to najczęściej minimum 75 lx średniego natężenia, natomiast dla klasy I wymagania są wielokrotnie wyższe.

Na jakiej wysokości wykonuje się pomiary oświetlenia sportowego?

Pomiary wykonuje się na płaszczyźnie pola gry, czyli na poziomie nawierzchni boiska, zgodnie z wymaganiami normy PN-EN 12193.

Czy norma PN-EN 12193 dotyczy boisk szkolnych i Orlików?

Tak. Norma PN-EN 12193 ma zastosowanie również do boisk szkolnych, Orlików i obiektów treningowych, najczęściej w klasie III oświetlenia sportowego.

Czy spełnienie normy PN-EN 12193 wyklucza problemy z oświetleniem otoczenia?

Nie zawsze. Instalacja może spełniać wymagania normy PN-EN 12193 dla pola gry, a jednocześnie powodować nadmierną emisję światła poza obiekt sportowy, co wymaga odrębnej analizy technicznej.